Evidence informed trainen met de Handreiking Jonge Kind
Nieuwe serie trainingen vanaf najaar 2026 gepland
Het meest dierbare van elke ouder wordt toevertrouwd aan kinderopvang of basisschool. Daarom moeten Jonge Kind-professionals zich blijven ontwikkelen om kinderen optimaal te begeleiden.
Kinderopvang en basisschool waren gescheiden werelden maar groeien vaker en meer naar elkaar toe: in gebouw of op bestuurlijk niveau. Gezamenlijke professionalisering is een mooie manier om de gewenste inhoudelijke samenwerking te bereiken: door samen nieuwe kennis op te doen en samen het handelen in je groep te verrijken.
Het Landelijk Expertisecentrum Jonge Kind (LEJK) biedt een verdiepingstraining voor trainers. Het LEJK heeft hiertoe een handreiking gemaakt, bedoeld voor ‘training en coaching van pedagogische professionals in opvang, VE en VVE en groep 1, 2 en 3 van de basisschool’. De handreiking is geschreven door drie lectoren, gefinancierd door het Ministerie van Onderwijs.
Opzet Handreiking
De resultaten van het Pre-Cool Cohort onderzoek (http://www.pre-cool.nl) vormden een belangrijke aanleiding voor de minister voor het inrichten van het ‘Programma jonge kind’. De Handreiking hoort hier ook bij.
De noodzakelijke houding van de professionals die met jonge kinderen werken, staan beschreven de Handreiking, verdeeld in zes thema’s. Deze thema’s worden toegelicht en wetenschappelijk onderbouwd. Vervolgens zijn er doelen beschreven voor elk thema. Voor elk thema is een zelfscan (een intakeformulier) gemaakt zodat trainers, leidinggevenden en jonge kind-professionals een inschatting van de individuele beginsituatie en de startsituatie van het team kunnen maken.
Data en investering training 2026-2027
Het LEJK deelt deze informatie tijdens trainersbijeenkomsten: een nieuwe serie start in schooljaar 2026-2027.
Bij alle thema’s staan voorbeelden voor gebruik in de training. Je volgt de training door je aan te melden bij het LEJK. De trainingsdata zijn:
1 oktober 2026: thema’s 4 Ontwikkeling van het jonge kind; kennen, volgen en afstemmen en 5 Opvoeden en onderwijzen doe je samen
12 november 2026: thema’s 2c Het jonge kind als deel van de groep (emotionele proceskwaliteit) en 3a Interactie: voorlezen (educatieve proceskwaliteit)
21 januari 2027: thema’s 1 Relatie op individueel niveau (emotionele proceskwaliteit) en 2a&b Het jonge kind als deel van de groep (emotionele proceskwaliteit)
4 maart 2027, thema’s 3b Interactie: spel (educatieve proceskwaliteit) en 6 Teamwerk
De trainingen zijn steeds op donderdag van 13.30-16.45 uur. Locatie: Vredenburg 19, aan Vredenburg 19 te Utrecht. Vlakbij het station, parkeergelegenheid in de buurt. Investering: €150 per bijeenkomst of €500 voor alle bijeenkomsten. Na aanmelding volgt de nota aan de administratie.
Inhoud Handreiking
1. Relatie op individueel niveau (emotionele proceskwaliteit)
De jongekindprofessional investeert in de relatie professional-kind waarbij de begeleiding gericht is op de brede ontwikkeling, waaronder groei van zelfbesef en zelfbeeld.
2. Het jonge kind als deel van de groep (emotionele proceskwaliteit)
De jongekindprofessional richt zich op de begeleiding van samen werken en leven met anderen. We bespreken belonging, het gevoel van erbij horen, veiligheid, acceptatie, inclusie, eigen identiteit en (h)erkenning.
3. Interactie (educatieve proceskwaliteit)
De kwaliteit van de interactie van de jongekindprofessional met de kinderen moet goed en krachtig zijn, in pedagogische zin (sensitiviteit, gericht op positief klimaat) en ‘educatief’ (de taal- denkontwikkeling bevorderen via taalaanbod, inhoudelijke feedback en aanzetten tot redenaties). We bespreken concreet Spel en Voorlezen.
4. Ontwikkeling van het jonge kind; kennen, volgen en afstemmen
De jongekindprofessional kent de ontwikkelingslijnen van het jonge kind, volgt de ontwikkeling van het jonge kind en stemt het handelen af op deze ontwikkeling. We bespreken leeftijdsadequaat handelen en de zone van actuele en naaste ontwikkeling. De jongekindprofessional zorgt voor planmatig, beredeneerd en doelgericht aanbod van activiteiten die betekenisvol zijn voor jonge kinderen.
5. Opvoeden en onderwijzen doe je samen
De jongekindprofessional realiseert zich dat een goede relatie met ouders/verzorgers van groot belang is en investeert in deze relatie en daarmee in educatief partnerschap. Dit kenmerkt zich door respect voor elkaars perspectief en waardering van ieders inbreng. Daarbij houdt de professional rekening met de mentale beschikbaarheid van ouders.
6. Teamwerk
De jongekindprofessional maakt deel uit van een team en ziet de noodzaak van intercollegiale samenwerking. De jonge kind-professional brengt deskundigheid in over het jonge kind en de wijze waarop onderwijs en educatie geboden wordt. Ook zorgt de jongekindprofessional voor een goede aansluiting van de voorschoolse fase tot en met groep 3.